TB-opinie: de cijfers achter het verval van Thailand wijzen niet naar de politiek maar naar dertig jaar niet-kiezen

In dit artikel:

Thailand kampt niet met een tijdelijke groeivertraging, maar met een neerwaartse trend die al sinds de Aziatische financiële crisis van 1997 zichtbaar is. De groei per hoofd van de bevolking daalde in 2025 tot ongeveer 2,2 procent. Politieke coups en rechtszaken hebben de problemen verergerd, maar volgens de analyse ligt de diepere oorzaak bij hervormingen die opeenvolgende regeringen voor zich uit blijven schuiven. Vooral onderwijs, schulden, vergrijzing en industriebeleid blijven onopgelost.

De hoge schuldenlast belemmert de economie sterk. De schuld van Thaise huishoudens bedraagt 86,7 procent van het bbp, ondanks een daling vanaf de piek van 94,6 procent in 2021. Dat ligt boven de grens van 80 procent die de Bank for International Settlements als risicovol beschouwt. Veel gezinnen lenen inmiddels niet alleen voor woningen of onderwijs, maar ook voor dagelijkse uitgaven. Daardoor gaat geld naar aflossingen in plaats van consumptie, terwijl lage inkomens de schuldafbouw bemoeilijken. Hogere productiviteit en beter onderwijs zouden de vicieuze cirkel kunnen doorbreken, maar juist daarin investeert Thailand al jarenlang onvoldoende.

Ook de auto-industrie illustreert het gebrekkige beleid. Thailand produceert al vier decennia voertuigen voor onder meer Toyota, Honda en Isuzu. Sinds 2022 stimuleert de overheid Chinese fabrikanten van elektrische auto’s, zoals BYD en Great Wall, om een leidende positie in elektrische mobiliteit op te bouwen. Tegelijkertijd daalde de binnenlandse autoproductie in april 2026 naar het laagste niveau in vijf jaar. Volledig geïmporteerde Chinese elektrische auto’s zijn 30 tot 40 procent goedkoper dan lokaal geproduceerde modellen, terwijl Indonesië autofabrikanten actief probeert aan te trekken. Bangkok overweegt daarom pas nu belastingvoordelen voor bedrijven die daadwerkelijk in Thailand produceren. De kritiek is dat de regering pas ingrijpt nadat gevestigde fabrikanten alarm slaan, in plaats van vooraf een samenhangende industriestrategie te voeren.

Er zijn ook positieve signalen. Begin 2026 steeg de goederenexport met meer dan twintig procent dankzij de vraag naar elektronica, werden elektrische auto’s voor het eerst de meerderheid van de nieuwe registraties en verlaagde de centrale bank de rente zes keer op rij tot 1 procent. Toch raken deze ontwikkelingen volgens de analyse de kern van het probleem niet: de exportgroei komt uit enkele sectoren en vooral uit buitenlandse vraag, terwijl de EV-verkoop grotendeels Chinese merken betreft. De lage rente wijst bovendien eerder op economische zwakte dan op kracht.

De OESO noemt het uitblijven van hervormingen, vooral in het onderwijs, de belangrijkste oorzaak van de structurele stagnatie. Daardoor stijgt de productiviteit van de beroepsbevolking onvoldoende en vertrekken jonge, goed opgeleide Thai naar het buitenland, waar betere banen en hogere lonen beschikbaar zijn. Thailand verliest zo niet alleen groei door politieke crises, maar vooral door jarenlang uitgestelde keuzes en het vertrek van talent.